Schody, nożyczki, fluencje.
Opowieść o dziwnych schodach ukrytych w zwyczajnym bloku na krakowskim Podgórzu.
W klatkach schodowych bloku przy ul. Traugutta 14 w krakowskim Podgórzu znajdują się abstrakcyjne polichromie autorstwa Stanisława Jakubczyka – artysty, który w latach 60. mieszkał w tym budynku i miał na poddaszu swoją pracownię. Freski powstały jako dar społeczny dla mieszkańców i do dziś pozostają jednym z najbardziej wyjątkowych, a zarazem mało znanych przykładów powojennej sztuki w przestrzeni półprywatnej.
Jakubczyk studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie w latach 1937–1939 oraz 1945–47. Równolegle ukończył studium pedagogiczne i w 1946 roku studium filmowe – zalążek przyszłej szkoły filmowej w Łodzi. Jest autorem realizacji w ponad stu kościołach w Polsce i kilku za granicą; oprócz rzeźby i malarstwa tworzył także filmy krótkometrażowe.
Blok przy Traugutta powstał jako nietypowa inicjatywa wspólnotowa – właścicielami budynku zostało 80 mieszkańców. Ta struktura sprzyjała oddolnym działaniom i wspólnej trosce o przestrzeń. Freski szybko stały się lokalnym skarbem, a po ich uszkodzeniu w 2004 roku artysta odnowił jedną z polichromii razem z mieszkańcami.
Jedna z malowanych klatek prowadziła do pracowni artysty. Wchodząc po schodach, widz doświadcza szczególnego efektu: statyczna kompozycja, oglądana w ruchu, przekształca się w dynamiczny, niemal filmowy obraz. To doświadczenie „bycia wewnątrz abstrakcji” koresponduje z filmową wrażliwością Jakubczyka i rytmem jego kolaży.
Projekt był prezentowany na wystawie w Centrum Sztuki Współczesnej Wiewiórka w ramach Cracow Art Week KRAKERS. Ekspozycja odbywała się w dwóch lokalizacjach – w przestrzeni galerii oraz w oryginalnej klatce schodowej – tworząc dialog między pracami archiwalnymi, współczesnymi fotografiami a żywym kontekstem architektonicznym, w którym polichromie nadal funkcjonują. Kuratorem wystawy był Mateusz Okoński, który znał Jakubczyka osobiście; na wystawie zaprezentowane zostały również jego kolaże oraz film Fluencje.
